Hybride omvormer en thuisbatterij: slim bij vervangen?

Een hybride omvormer zet de stroom van je panelen om en stuurt ook een thuisbatterij aan. Moet je omvormer na zo'n 12 jaar toch vervangen worden,^MC dan is dat een logisch moment om over een batterij na te denken. Reken niet op snel terugverdienen: Milieu Centraal verwacht dat een thuisbatterij zich met besparing op je rekening hoogstwaarschijnlijk niet terugverdient.^MC

Wat een hybride omvormer is

Een gewone omvormer doet één ding: gelijkstroom van je panelen omzetten naar wisselstroom voor je huis en het net. Een hybride omvormer doet dat ook, maar heeft daarnaast een aansluiting voor een batterij. Hij kan stroom van de panelen in de batterij zetten, en later uit de batterij weer naar je huis sturen.

Er zijn grofweg twee manieren om een batterij aan zonnepanelen te koppelen:

• Via een hybride omvormer. De panelen en de batterij hangen aan hetzelfde apparaat. Eén kast in plaats van twee.
• Naast je bestaande omvormer. De batterij krijgt een eigen omvormer en hangt aan de wisselstroomkant van je huis. Je oude omvormer blijft gewoon werken.

Is je omvormer nog goed, dan ligt de tweede manier voor de hand: je hoeft niets weg te gooien. Is je omvormer op, dan kan een hybride omvormer twee dingen tegelijk oplossen. Dat is precies waarom het onderwerp hier staat: op vervangen en kosten komt deze vraag vanzelf langs.

Een hybride omvormer hangt meestal op dezelfde plek als je oude omvormer: op zolder, in de garage of in een berging. De batterij staat daar vaak vlak naast. Omdat de batterij aan de gelijkstroomkant hangt, hoeft de stroom van je panelen niet eerst naar wisselstroom en weer terug om in de batterij te komen. Hoe groot dat voordeel in jouw huis is, hangt af van je verbruik en je installatie. Vraag de installateur om het voor te rekenen met jouw meterstanden.

Waarom het nu een vraag is

Tot nu toe kon je de stroom die je terugleverde wegstrepen tegen de stroom die je op andere momenten van het net haalde. Dat heet salderen. De salderingsregeling stopt per 1 januari 2027.^Rijk Daarna krijg je voor teruggeleverde stroom een vergoeding van je leverancier. Tot 2030 moet die minimaal 50% van het kale leveringstarief zijn.^Rijk Veel leveranciers rekenen ook terugleverkosten.^Rijk

Wat dat betekent voor je panelen, rekent Milieu Centraal voor met een set van 8 panelen. Het gemiddelde rendement per jaar is zo'n €550 met salderen, en zo'n €170 na salderen.^MC Stroom die je zelf gebruikt, wordt dus meer waard dan stroom die je teruglevert. Een batterij laat je meer van je eigen stroom zelf gebruiken.^MC

Wat Milieu Centraal zegt over de batterij

Milieu Centraal is nuchter over de thuisbatterij. De belangrijkste punten op een rij:

Milieu Centraal verwacht wel dat de prijs van batterijen de komende jaren daalt.^MC Of de rekensom verandert, hangt af van dingen die snel veranderen en moeilijk te voorspellen zijn.^MC Een exacte prijs voor een hybride omvormer los noemen we niet: daar vonden we geen onafhankelijke bron voor.

Voor wie het past

Een hybride omvormer met batterij past vooral als:

• je omvormer toch vervangen moet worden, zodat je niet een werkende omvormer weggooit;
• je overdag weinig thuis bent en 's avonds veel stroom gebruikt;
• je een geschikte, goed geventileerde plek hebt voor de batterij;^MC
• je het doet om meer eigen stroom te gebruiken, niet om er snel geld aan te verdienen.^MC

Het past minder als je overdag veel thuis bent en je stroom al direct gebruikt, of als je nog geen isolatie of warmtepomp hebt. Milieu Centraal raadt aan eerst daarin te investeren, omdat die je rekening blijvend verlagen.^MC Ook eerst je eigen stroom slimmer gebruiken helpt: de wasmachine op een zonnig moment, of een elektrische auto laden met zonnestroom.^MC

Drie denkfouten

"Met een batterij heb ik nooit meer last van netspanning." Een batterij kan stroom opslaan die je anders terugstuurt. Daarmee stuur je op het piekmoment minder terug. Netbeheer Nederland noemt lokale opslag ook als manier om spanningsproblemen te beperken.^NBNL Maar is de batterij vol, dan gaat de rest alsnog naar het net. Het probleem kan dus kleiner worden, niet altijd weg.

"Groter is beter." Milieu Centraal raadt juist aan de batterij niet te groot te kiezen. Hij moet vooral je avond- en nachtverbruik dekken.^MC Een batterij die nooit leeg raakt, heb je voor een deel voor niets gekocht.

"Een stekkerbatterij doet hetzelfde." Milieu Centraal waarschuwt bij stekkerbatterijen voor brandrisico en raadt ze nog niet aan.^MC Een vaste batterij met een hybride omvormer wordt door een installateur aangelegd en aangesloten.

Zo pak je het aan bij vervangen

1. Laat vaststellen dat de oude omvormer echt op is. Een melding over netspanning of isolatie ligt vaak niet aan de omvormer. Zie netspanning te hoog en isolatiefout.
2. Meet je verbruik 's avonds en 's nachts. Milieu Centraal noemt een P1-meter om dat te zien. Daarop stem je de maat van de batterij af.^MC
3. Vraag twee prijzen: een gewone omvormer, en een hybride omvormer met en zonder batterij. Vervangen door een gewone omvormer kost bij 8 panelen zo'n €900.^MC Dat is je vergelijkingspunt.
4. Kies een hybride omvormer zonder batterij als je nog twijfelt. Dan kun je later een batterij toevoegen zonder opnieuw te vervangen. Vraag wel na met welke batterijen hij samenwerkt.
5. Kijk naar de plek. Batterij en omvormer hebben ruimte en lucht nodig.^MC

Hoe een hybride omvormer zich verhoudt tot een string- of micro-omvormer, lees je in string of micro-omvormer. Bij micro-omvormers gaat het anders: daar zit de omvormer per paneel op het dak, en hangt een batterij meestal naast de installatie.

Veelgestelde vragen

Kan ik een hybride omvormer nemen zonder batterij?

Ja. Hij werkt dan als gewone omvormer, en je kunt later een batterij aansluiten die erbij past.

Is er subsidie op een thuisbatterij?

Nee, er is geen rijkssubsidie.^MC

Verdien ik een batterij terug?

Milieu Centraal verwacht van niet, met alleen besparing op je stroomrekening.^MC

Wanneer stopt het salderen?

Per 1 januari 2027.^Rijk

Is een hybride omvormer slim als ik mijn omvormer toch vervang?

Het is een logisch moment om erover na te denken, want een hybride omvormer kan later een thuisbatterij aansturen. Reken niet op snel terugverdienen: Milieu Centraal verwacht dat een thuisbatterij zich hoogstwaarschijnlijk niet terugverdient (28 september 2026).